Hoe zorg je voor een inclusieve schoolcultuur?

Als het schuurt in de klas. Een aanpak voor diversiteit, inclusie en toegankelijkheid in het onderwijs

Een nieuw schooljaar betekent ook een nieuwe mix van politieke, culturele en sociale achtergronden die elkaar ontmoeten in de klas. Dat gaat niet zonder slag of stoot. Daarnaast hebben steeds meer jongeren nood aan extra ondersteuning, bv. omwille van neurodiversiteit of financiële problemen. Hoe kan je hier als leraar en onderwijsprofessional mee omgaan?

In Als het schuurt in de klas reiken de Nederlandse onderwijsprofessionals Machteld de Jong en Huub Nelis praktische handvatten aan om vorm te geven aan die diversiteit op een manier die recht doet aan individuen. Zonder de kernopdracht van het onderwijs uit het oog te verliezen: lesgeven en jongeren begeleiden in hun (professionele) ontwikkeling.

“Discussies over inclusie beperken zich vaak tot incidenten. Er is weinig debat over een brede visie op diversiteit en inclusie. Tegelijkertijd verhardt de samenleving en bewegen mensen zich steeds meer in hun eigen (identiteits)bubbel. Het is tijd om te de-escaleren. Niet door problemen te blijven benoemen of door te doen alsof die er niet zijn, maar door op zoek te gaan naar oplossingen, ook al liggen die een heel eind uit je eigen comfortzone.” – Huub Nelis en Machteld de Jong, auteurs

Deel 1 van het boek beschrijft hoe het secundair, beroeps- en hoger onderwijs geconfronteerd wordt met een steeds diverser wordende leerlingen- en studentenpopulatie. Hoe kunnen scholen een inclusieve leeromgeving creëren?

In deel 2 wordt aan de hand van twaalf uiteenlopende cases – van lhbtq+, straatcultuur op school en neurodiversiteit tot stagediscriminatie – ingegaan op vraagstukken waar veel leraren dagelijks mee worstelen. Elk vraagstuk wordt afgesloten met tips over hoe je ermee kunt omgaan.

Uiteraard worden niet enkel leraren en scholen in Nederland geconfronteerd met deze uitdagingen. Dankzij de Vlaamse tegenlezers kan dit boek ook als handvat gebruikt worden in Vlaanderen.

Over de auteurs

Beide auteurs zijn afkomstig uit Nederland en zijn al meer dan 20 jaar betrokken bij het thema inclusie in het onderwijs, van voortgezet onderwijs tot middelbaar en hoger beroepsonderwijs. Ze schreven eerder Help, onze school is gekleurd! en de lesmethode Begrijp je mij echt? voor de lerarenopleiding van het lager en kleuteronderwijs.

Auteur Machteld de Jong is lector Diversiteitvraagstukken bij hogeschool Inholland en promoveerde op identiteitsvorming van hoogopgeleide Marokkaans Nederlandse jongeren. Sinds 2021 is ze twee dagen per week verbonden aan het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen.

Auteur Huub Nelis is directievoorzitter van MBO College Zuid (ROC van Amsterdam-Flevoland) en oprichter van het bureau Youngworks.